Table of Contents
Introduction:
Bản thân mình là một người rất yêu thích việc ký họa ngoài trời để thu thập tư liệu sáng tác tranh, nhằm ghi nhớ và phân tích được đặc điểm của đối tượng, đồng thời tìm kiếm nguồn cảm hứng cho các tác phẩm. Tuy nhiên, đôi lúc mình vẫn sẽ vẽ tranh từ ảnh chụp. Lí do bởi vì không phải lúc nào mình cũng có đủ thời gian hoặc tìm được vị trí thuận lợi cho việc ký họa trực tiếp, như bức tranh mà mình sử dụng minh họa trong bài viết lần này.
Đặc biệt đối với những người mới bắt đầu tiếp xúc với môn vẽ, việc vẽ theo ảnh chụp thường gặp phải một số vấn đề như sau:
- Gam màu bị phụ thuộc vào ảnh chụp: màu sắc của cảnh vật trong ảnh sẽ được “bưng y nguyên” vào trong tranh vẽ , mà thiếu đi ý tưởng đặc biệt về gam màu.
- Màu của vùng tối bị “đen”: vùng tối trong ảnh chụp thường sẽ ngả về đen khiến các độ tối bị trộn lẫn và thiếu sự da dạng. Việc lệ thuộc vào ảnh chụp sẽ khiến bức tranh “thiếu chiều sâu” và “mất màu”.
- Vùng sáng bị “lóa”: các vùng sáng trong ảnh chụp, như bầu trời, thường sẽ bị mất chi tiết và biến thành một vùng “trắng lóa”. Nếu bạn bắt chước theo, bạn cũng sẽ tạo ra 1 vùng “mất màu” và thiếu sự sinh động trong tranh.
Trong bài viết này, mình sẽ chia sẻ một số kinh nghiệm bản thân trong việc vẽ theo ảnh chụp nhằm giúp các bạn có thể giải quyết được những vấn đề nhức nhối kể trên.
Tìm ý tưởng về màu sắc – Color idea:
Sau khi xác định được bố cục, một công việc vô cùng quan trọng trước khi bắt đầu lên màu là suy nghĩ về ý tưởng cho gam màu (color idea). Nếu bỏ qua bước này, bạn có thể dễ dàng bị lệ thuộc vào thực tế hoặc ảnh chụp, dẫn đến việc thiếu định hướng rõ ràng khi tô màu cho bức tranh.
Trong bức tranh bên dưới, ý tưởng về màu sắc của mình được kết hợp từ hai nguồn cảm hứng chính: cảm hứng thực tế và ý tưởng cá nhân.
- Cảm hứng thực tế: Khung cảnh với nhiều mảng màu xanh lục từ cây cối, xen lẫn những điểm nhấn của màu xanh lam và tím từ các đồ vật.
- Ý tưởng cá nhân: tạo một điểm nhấn focal point ở trung tâm tranh vẽ, gom ánh sáng của khung cảnh về vùng trung tâm và sử dụng các vệt màu sắc mạnh mẽ để nhấn mạnh cường độ ánh sáng tại khu vực này.
- Kết hợp lại tạo nên color idea: hình dung ra bức tranh khắc họa thời điểm cuối ngày, khi ánh sáng màu lam tím nhấn mạnh ở vùng trung tâm, được bao quanh bởi cảnh vật màu xanh lục, đi kèm với những điểm nhấn màu lạnh (lam và tím).


Xây dựng gam màu – Color Gamut:
Color Gamut:
Được hiểu là gam màu của bức tranh, với hình dạng 1 đa giác bất kỳ nằm trên “bánh xe màu sắc” – color wheel, giúp gom nhóm những màu sắc có sự liên kết với nhau. Các đỉnh của đa giác này là các màu sắc có cường độ mạnh nhất, từ đó pha trộn với nhau tạo nên gam màu của bài vẽ.
Color gamut của bức tranh trong bài viết:
Được tạo thành bởi 3 subjective primary – S1 (Yếu tố màu bậc 1): MAGENTA (dynamic color – màu có cường độ mạnh nhất), GREEN và BLUE. Từ đó, pha trộn tạo thành 3 Subjective Secondary – S2 (Yếu tố màu bậc 2) với cường độ yếu hơn: brown, blue green, violet.
Chọn tuýp màu phù hợp:
Màu S1: ưu tiên chọn các tuýp màu có sẵn để đỡ phải pha trộn các màu cơ bản này nhiều lần.
Màu S2: có cường độ yếu hơn màu S1 theo gamut. Do đó, bạn có thể pha trộn màu S2 từ các màu S1, hoặc chọn các tuýp màu có sẵn làm màu S2. Ví dụ theo color gamut kế bên:
- Brown: sử dụng tuýp màu nâu trầm như Burnt Sienna, Burnt Umber.
- Blue green: pha trộn các tuýp màu lam, lục bất kỳ và 1 ít màu đối để hạ cường độ xuống.
- Violet: nên sử dụng tuýp màu Magenta pha với Ultramarine Blue/ Prussian blue để tạo thành 1 màu tím trầm.


Xử lý vùng sáng “lóa”:
Khi gặp phải các vùng sáng trắng lóa trong ảnh, một mẹo mà các bạn có thể áp dụng là tạo một vùng chuyển màu (gradient), giúp cho mảng màu không còn bị “phẳng, bẹt” và tạo chiều sâu cho bức tranh. Thay vì sao chép lại màu trắng lóa từ ảnh, bạn có thể nhẹ nhàng chuyển từ một màu sáng nhẹ nhàng sang các sắc độ khác, mang lại sự sinh động và thu hút cho vùng sáng.
Bên cạnh đó, một kỹ thuật khác là đan xen các vệt màu cường độ mạnh vào vùng sáng, tạo hiệu ứng “color note”. Những vệt màu này không chỉ gia tăng sự sinh động mà còn thu hút ánh nhìn của người xem, khiến cho vùng sáng trở nên nổi bật và có chiều sâu hơn thay vì chỉ là những mảng màu bẹt.


Chi tiết các vùng màu:

Thiên về màu lạnh như lam, tím, hồng,… với cường độ yếu: do pha nhiều trắng

Thiên về màu lục, nâu,…với cường độ yếu do pha trộn với màu đối và màu đen

Thiên về màu lạnh: lam, tím và hồng, với cường độ mạnh – rất hạn chế pha trộn

Thông tin tham khảo thêm:
Bài viết về chủ đề color gamut:
- Bài viết 1: Color gamut 1 – Sprouse’s Journey (sprousejourney.com)
- Bài viết 2: Color Gamut 2 – Sprouse’s Journey (sprousejourney.com)
© Alex Sprouse – Bùi Anh Khoa, 2024 – Tác giả giữ bản quyền. Các bài viết được viết với mục đích chia sẻ kiến thức và kinh nghiệm cá nhân. Mọi người có thể thoải mái chia sẻ bài viết từ trang cá nhân của tác giả. Tuy nhiên, mọi hình thức sử dụng nội dung khác như in ấn, sao chép lại bài viết này (dù là một phần hay toàn bộ), để phát hành trong bất kỳ ấn phẩm như sách, báo chí,…kể cả ở các website, fanpage, hội nhóm trên mạng xã hội…nhằm mục đích thương mại hay chia sẻ kiến thức đều vi phạm bản quyền nếu không nhận được sự đồng ý bằng văn bản của tác giả.